Beoordeling van Scrum Master kandidaten tijdens het sollicitatiegesprek

Sollicitatiegesprekken met potentiële Scrum Masters kunnen behoorlijk lastig zijn. Het is namelijk niet zo eenvoudig als bij andere functies om een checklist op te stellen van dingen die een kandidaat moet weten en kunnen. Voor het grootste deel verloopt een sollicitatiegesprek voor een Scrum Master op dezelfde manier als voor elke andere vacature, daarom wil ik hier geen algemene tips voor sollicitatiegesprekken geven. Ik richt me liever op de specifieke bijzonderheden van de rol van Scrum Master.

Wel wil ik nog eens benadrukken hoe belangrijk het is dat kandidaten zich tijdens het hele proces op hun gemak voelen (sollicitatiegesprekken zijn vermoeiend en stressvol!) en dat je open vragen stelt. Daarnaast is het goed om je voor te bereiden op het gesprek door na te denken over wat de ideale Scrum Master kenmerkt.

6 gewenste eigenschappen van een goede Scrum Master

Hoewel jouw lijst er natuurlijk anders uit kan zien, let ik op de volgende zes eigenschappen wanneer ik op zoek ben naar een geweldige Scrum Master. Tijdens het gesprek kun je dan vaststellen of en hoe goed de afzonderlijke kandidaten aan deze criteria voldoen. Aan het eind van het sollicitatiegesprek geef ik elke kandidaat per criterium punten op een schaal van 1 – 5, maar elke andere schaal werkt net zo goed.

1) Verantwoordelijkheidsgevoel
Goede Scrum Masters kunnen en willen verantwoordelijkheid nemen. Ze weten echter ook wanneer het gepast is om een stap terug te doen en het team de verantwoordelijkheid te laten nemen. Een dirigent vertelde ooit dat hij eigenlijk geen echte invloed heeft op hoe de individuele muzikanten spelen. Toch voelt hij zich sterk verantwoordelijk om hen te helpen het beste uit zichzelf te halen. Een goede Scrum Master neemt graag verantwoordelijkheid, maar zonder daarbij macht uit te oefenen.

2) Bescheiden
Goede Scrum Masters draaien niet om hun eigen ego. Je wilt juist een Scrum Master die de behoeften van het team boven zijn eigen behoeften stelt. Ik heb meegemaakt dat een Scrum Master tijdens de Sprint Review het toetsenbord pakte en dingen zei als "Dit heb ik het team laten doen…" en "Dit zouden ze als volgende moeten doen…" Zo praat geen bescheiden Scrum Master. Beter zou zijn "Dit hebben we gedaan…" en het zou nog beter zijn als hij gewoon niets zegt en een teamlid laat voorgaan.

3) Coöperatief
Een goede Scrum Master wil een samenwerkingscultuur in het team bereiken. De Scrum Master moet ervoor zorgen dat teamleden het gevoel hebben dat ze onderwerpen in een open setting kunnen bespreken. Als er meningsverschillen zijn, moet de Scrum Master het team stimuleren om een oplossing te vinden waar alle betrokkenen tevreden mee zijn en waarbij er geen winnaars en verliezers zijn.

4) Betrokken
Sommige Scrum Masters hebben een erg relaxte houding ten opzichte van het slagen of falen van het project. Dat is echter niet juist. Een goede Scrum Master moet zich in dezelfde mate als het team inzetten voor het succes van het project. Je wilt iemand die continu bezig is met het wegnemen van obstakels en die zich inzet voor het succes van het hele project.

5) Invloedrijk
Scrum Masters moeten een team kunnen leiden zonder directe autoriteit. Het is belangrijk dat ze anderen kunnen beïnvloeden. Sommige Scrum Masters bereiken dat met overtuigende argumentatie, anderen met charisma en persoonlijkheid. Het maakt eigenlijk niet uit hoe een Scrum Master dat voor elkaar krijgt. Het belangrijkste is dat een Scrum Master de teamleden en ook de mensen buiten het team kan beïnvloeden – dat is een essentiële eigenschap.

6) Competent
Dit heeft betrekking op de technologie of het vakgebied. Als een kandidaat in beide goed thuis is, noteer ik dat als een pluspunt. De Scrum Master hoeft geen technische achtergrond te hebben en hoeft ook niet eerder in het vakgebied te hebben gewerkt waar het betreffende project onder valt. Voordelig zou het in elk geval zijn en de kandidaat kan zich er zo van de andere kandidaten mee onderscheiden.

Hoe zou de kandidaat als Scrum Master werken?

Naast deze zes criteria waaraan een Scrum Master moet voldoen, wil je in een gesprek ook te weten komen hoe de kandidaat in bepaalde situaties zou reageren. Daarvoor kun je de kandidaat situatiegebonden vragen stellen. Een voorbeeld:

Je chef is op een beurs en heeft voor morgen twee ongeplande features nodig. Hetzelfde is vorige week ook al gebeurd en met wat overuren heb je het nog gered. Net als de keer daarvoor. Als je het niet redt, zou dat de omzet schaden en je chef zou boos zijn.

Wat zou je doen?
Met zulke vragen kun je de potentiële Scrum Master in plausibele situaties uit het echte leven plaatsen en erachter komen hoe hij of zij zou reageren. Dan kan ik overwegen of ik tevreden ben met het antwoord, of het gepast is, of het verstandig is, enzovoort.

Naast zulke hypothetische vragen stel ik ook graag open vragen over de daadwerkelijke ervaringen van de betreffende kandidaat, zoals bijvoorbeeld:

Wat was het slechtste advies dat je ooit aan een team hebt gegeven?
Op welke situatie waarin je een team hebt geholpen, ben je het meest trots?

Zulke vragen zijn geweldig, omdat ze je een kijkje geven in de specifieke achtergrond van de kandidaat. Ik neem echter ook altijd enkele hypothetische, situatiegebonden vragen op in het interview, omdat ik de individuele kandidaten zo makkelijker kan vergelijken.

Laten we terugkomen op de hierboven genoemde vraag over de chef die nieuwe, ongeplande features voor de beurs wil hebben. Stel dat je van vijf kandidaten een antwoord daarop hebt ontvangen. Vaak zijn alleen al de antwoorden op zo'n vraag voor mij voldoende om te beslissen aan wie ik de functie als Scrum Master wil geven.

Situatiegebonden vragen en de antwoorden van de individuele kandidaten kunnen een grote hulp zijn wanneer je wilt achterhalen wie de beste kandidaat voor jouw openstaande Scrum Master vacature zou zijn.

Deze tekst is afkomstig van de blog van Mike Cohn en door ons vertaald naar het Nederlands.