Zombie Scrum
Framework Scrum staje się w organizacji Zombie Scrum, gdy pierwotne idee i wytyczne nie są konsekwentnie wdrażane i stosowane w praktyce. Rezultat:
To z natury potężne, inspirujące i żywe framework nie może właściwie działać ani się rozwijać, obumiera i nie przynosi Twojej firmie żadnych korzyści. Zamiast tego jest ciągnięte jak zombie (= pozbawiony duszy nieumarły), „wegetuje" i w najgorszym przypadku „infekuje" atmosferę pracy.
Symptomy Zombie Scrum
Firmę zarażoną Zombie Scrum rozpoznasz po następujących symptomach:
- Zamiast radości i inspiracji w pracy panują sceptycyzm, frustracja i niezadowolenie.
- Scrum Master i Product Owner są postrzegani jako kontrolujący liderzy zespołu narzucający wytyczne, a nie jako wspierający facylitatorzy. Rzadko lub wcale nie uczestniczą w Sprint Review czy Sprint Planning.
- Frekwencja na Daily Meetings jest niestabilna, spotkania są przesuwane lub odbywają się już tylko nieregularnie.
- Inne Scrum Events takie jak Sprint Planning i Review są wielokrotnie odwoływane, w ogóle nie są planowane lub niepotrzebnie się przeciągają z powodu braku Timeboxów.
- Członkowie Scrum Team nie odważają się otwarcie przyznawać do błędów ani proponować usprawnień.
- Product Backlog nie jest konsekwentnie pielęgnowany i aktualizowany.
- W Scrum Team piętrzą się zadania do wykonania, które nie były przewidziane w Sprincie.
- Ważne informacje nie są (w pełni) przekazywane.
- Kluczowi Stakeholderzy wysyłają Change Requesty tylko mailowo do poszczególnych członków Scrum Team, zamiast osobiście uczestniczyć w Sprint Review.
- Brakuje skupienia na potrzebach klientów i Stakeholderów. Zamiast tego rozwijane są rzeczy według pomysłów poszczególnych liderów.
- Scrum Team nie dostarcza w pełni zintegrowanych Product Inkrementów. Na przykład bardzo luźno interpretuje definicję ukończonego / działającego oprogramowania lub w ogóle się taką definicją nie kieruje.
- Przeszkody w ramach Scrum Teams i organizacji nie są usuwane i praktycznie nie następuje żaden Learning.
- W Scrum Team praktycznie nie ma emocjonalnej reakcji na nieudany lub udany Sprint.
- Itemy, które nie zostały ukończone w Sprincie, są automatycznie przenoszone do kolejnych Sprintów. Albo długość Sprintu jest dowolnie dostosowywana.
- Nie widać ambicji, by poprawić sytuację.
Jakie czynniki sprzyjają rozwojowi Zombie Scrum?
Gdy firma nieświadomie rozwija Zombie Scrum, najczęściej nie wynika to z działań pojedynczych osób, lecz z głęboko zakorzenionych mechanizmów w systemie, które kolidują z wartościami Agile. Oto kilka przykładów:
- Trudność z oddawaniem kontroli i zaufaniem: Gdy dotychczasowi decydenci mają problem z tym, by pozwolić zespołom pracować samodzielnie, Self-Management / Self-Organization, a tym samym szybkie reagowanie, nie mogą właściwie funkcjonować. Również relacje z klientami, które nie opierają się na zaufaniu, utrudniają self-managing Teams ich Continuous Improvement. Szczególnie wtedy, gdy chodzi jedynie o odtwórcze realizowanie sztywnych (często przestarzałych) wymogów umownych.
- Trudność ze zmianą: Zwłaszcza w bardzo tradycyjnych firmach wprowadzanie nowych sposobów pracy bywa postrzegane jako zagrożenie. Prowadzi to do opieszałego lub połowicznego wdrożenia.
- Trudność z transparentnością: W firmach o silnej hierarchii prawdziwe życie transparentnością i otwartą komunikacją we wszystkich kierunkach może stanowić barierę.
- Brak zdrowej kultury błędów: Błędy nie są postrzegane jako szansa na szybkie doskonalenie, lecz jako coś, czego należy unikać i co trzeba ukrywać.
- Scrum nie jest właściwie i w pełni wdrożony: Jeśli filary i zalety framework Scrum nie są jasne dla wszystkich pracowników, często brakuje woli, by wspierać tę zmianę.
- Firma nie pracuje w pełni według Scrum: Jeśli na przykład tylko Development Team pracuje z framework Scrum, w pozostałej części organizacji często brakuje zrozumienia i wsparcia. To sprawia, że procesy współpracy wewnątrz firmy stają się szczególnie ciężkie – podobnie jak zależności od innych zespołów czy managementu.
- Brak skupienia na pożądanym sukcesie: Jeśli Scrum jest wdrażany tylko dlatego, że „teraz wszyscy tak robią", być może na istniejące wyzwania lepiej pasowałoby inne rozwiązanie.
- Brak celów, sensu i rozumienia wartości: Bez wspólnych celów i bez nastawienia zorientowanego na wartość dla klienta (value-driven) brakuje sensu, pilności i commitment w pracy. Scrum nie może się rozwijać w takim środowisku pracy.
Jak możesz uniknąć lub wyleczyć Zombie Scrum w swoim Scrum Team?
Firmę, która pracuje z framework Scrum w zdrowy i konsekwentny sposób ("healthy Scrum"), rozpoznasz po panującej żywotności. Możesz ją wspierać na przykład w następujących obszarach, aby uniknąć lub wyleczyć Zombie Scrum:
- Regularna refleksja: Wykorzystuj ze swoim Scrum Team Retrospektywę – nie tylko po to, by wciąż adresować stare problemy, ale także by marzyć na wielką skalę i wspierać Continuous Improvement.
- Aktywna kultura feedbacku: Powinna panować otwarta kultura komunikacji, w której każdy może odważyć się otwarcie mówić o błędach, learningach i usprawnieniach.
- Ciągła wymiana informacji: Komunikacja odbywa się nie tylko w ramach zespołów, ale także z innymi zespołami, Stakeholderami, klientami i rynkiem. To wspiera wzajemne zrozumienie i zaufanie.
- Rozmowy o możliwych usprawnieniach sytuacji: Zamiast akceptować stan rezygnacji, powinny regularnie odbywać się rozmowy o możliwych usprawnieniach (ewentualnie z zewnętrznymi ekspertami Scrum czy Agile Coaches). To wspiera gotowość do przejścia od Zombie Scrum w kierunku healthy Scrum.
- Żywa samoorganizacja zespołów: Członkowie zdrowego Scrum Team organizują się i motywują sami. Nie potrzeba klasycznej kontroli „z góry".
- Wspieranie sensu i commitment: Możesz to osiągnąć np. pytając zespół podczas Sprint Planning, jaki impact chcą mieć w następnym Sprincie, jaką wartość chcą stworzyć dla klienta itd. Podczas Daily Scrum sprawdzacie, jaki postęp zespół osiągnął w kierunku swoich celów impactowych i Sprint Goal.
- Poczucie zdrowej pilności: Czy Twój zespół ma tendencję do wydłużania Sprintów? Wtedy może pomóc skrócenie 3- lub 4-tygodniowego Sprintu do 2 tygodni. To wspiera fokus i commitment.
- Konsekwentne wdrożenie Scrum od samego początku: Może się opłacić przeszkolenie jednego lub kilku członków Twojego zespołu w zakresie framework Scrum i wykształcenie ich w rolach takich jak Scrum Master czy Product Owner. Albo Twoja firma może skorzystać ze wsparcia zewnętrznych ekspertów przy wdrażaniu Scrum. Dzięki temu masz pewność, że Scrum jest od początku konsekwentnie i prawidłowo wdrożony, a role są właściwie pełnione.
Więcej o Zombie Scrum
Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o Zombie Scrum na podstawie praktycznych przykładów, warto zajrzeć do książki „Zombie Scrum Survival Guide" autorstwa Christiaana Verwijsa, Johannesa Schartau i Barry'ego Overeema (wydanej 11/2020).