Walka o wladze: Kierownik projektu w Scrum

Czym jest Scrum? Scrum to ramy pracy dla inkrementalnego tworzenia produktu. Scrum to zbiór zasad, który można łatwo zaadaptować. Pomaga wielofunkcyjnym zespołom rozwiązywać złożone zadania w możliwie najprostszy sposób. Podstawowa idea Scruma polega na wydobyciu jak najlepszego z zespołu, aby mógł osiągać więcej. Zespoły organizują się samodzielnie, pracują razem i osiągają w ten sposób wybitne wyniki.

Role w Scrum

Dokładniejszy opis ról znajdziesz w naszych podstawach Scruma w podpunkcie Role w Scrum. Ograniczymy się tutaj zatem do krótkiego podsumowania.

1. Scrum Master jest po to, aby usuwać przeszkody, tak by zespół mógł efektywnie postępować naprzód i pracować nad swoim celem. Scrum Master nie ma władzy zwierzchniej nad zespołem, ale może sterować procesem. Ponieważ może sprawować tylko ograniczoną władzę i działa jako „Servant Leader" (przywódca służebny), jego rola może być trudniejsza niż rola typowego kierownika projektu.
2. Product Owner wskazuje zespołowi cel, podczas gdy Scrum Master pomaga zespołowi osiągnąć go jak najbardziej efektywnie. Product Owner jest uprawniony do wyznaczania celu i kształtowania wizji zespołu. Jest on np. odpowiedzialny za opracowanie i priorytetyzację Product Backlogu, który definiuje cel.
3. Zespół deweloperski tworzy i realizuje to, co jest ważne w danym Sprincie, a następnie prezentuje to Product Ownerowi. Ten decyduje, jakie zadania powinny trafić do następnego Sprintu.

Kierownik projektu w Scrum

Ironia polega na tym, że w projektach Scrum rola kierownika projektu nie jest przewidziana. Zespoły organizują się samodzielnie, dlatego nie ma oficjalnej roli dla kierownika projektu. Czy wyeliminowanie roli kierownika projektu oznacza, że można całkowicie zrezygnować z kompetencji i odpowiedzialności kierownika projektu? Kto zatem odpowiada za jakość, ryzyko, zlecenia i interesariuszy?

W praktyce nie można całkowicie ignorować kompetencji kierowników projektów. To jest główny powód, dla którego pozostają oni zatrudnieni nawet w firmach, które stosują Scrum. Od czasu wprowadzenia zwinnych metod pracy tradycyjny sposób pracy menedżera znacznie się zmienił. Kierownicy projektów muszą być w stanie porzucić stare wzorce, takie jak kierowanie zespołami i podejmowanie za nie decyzji. Teraz potrzebne są inne cechy, takie jak zwinność, aby dokonać skoku od mistrza do „Servant Leadera", tj. kierownik projektu powinien motywować zespół i nie stawać mu na drodze. Powinien „służyć" zespołowi, a nie wydawać mu poleceń. Zaangażowanie kierownika projektu może pomóc firmom w doskonaleniu ich produktów i wznoszeniu ich na wyższy poziom.

Kierownicy projektów moga...

• znajdowac partnerow strategicznych: kierownicy projektow maja duze doswiadczenie w branzy. Moga znajdowac nowych partnerow strategicznych i pozyskiwac klientow. Firmy moga w ten sposob rozszerzac swoje portfele i osiagac wieksze zyski. Kierownicy projektow moga wspolpracowac z zespolem pre-sales, aby wykorzystac swoja wiedze techniczna o produktach przy pozyskiwaniu nowych klientow.

• szkolic Scrum Mastera: kierownicy projektow moga pokazac Scrum Masterowi, jak dziala dynamika zespolu i jak motywowac zespol do wykonywania okreslonych prac. Moga im pokazac, jak radzic sobie z konfliktami i jak wydobywac z zespolu to, co najlepsze, aby osiagnac najwyzsza wydajnosc.

• byc zaangazowani w strategiczne planowanie wydania: wydania to nowe wersje rozwijajacego sie produktu. Strategiczne planowanie wydania odnosi sie do wyboru i przypisania wymagan lub funkcji, ktorymi nalezy zajac sie w trakcie kolejnych wydaniach. Ze wzgledu na roznorodne ograniczenia i niepewnosci stworzenie strategicznego planu wydania jest zawsze dosc trudne. Kierownik projektu wspiera zespol w zakresie ponownego planowania, budzetu, niezbednych zasobow, ryzyk i zaleznosci technicznych. W ten sposob mozna stworzyc realistyczny plan i zagwarantowac jego wysoka jakosc.

• zatrudniac pracownikow: kierownicy projektow sa ekspertami w zarzadzaniu personelem. Sa w stanie dostosowac osobisty cel osoby do celu organizacji i tym samym zapewnic, ze dana osoba jest odpowiednia do projektu.

• byc glownym Product Ownerem: kierownicy projektow moga wykorzystac swoje umiejetnosci komunikacyjne i wielozadaniosci, dzialajac jako glowny Product Owner i koordynujac wiele Product Backlogow. Ma to dwie wazne zalety: po pierwsze pomaga to koordynowac rozne produkty w portfolio i osiagac strategiczny cel firmy. Po drugie pomaga to zespolom Scrum lepiej rozumiec projekty i zapewnic, ze sa na wlasciwej drodze do zadowolenia klientow.

• byc posrednikiem zasobow: kierownik projektu zarzadza wszystkim z wyzszego poziomu i moze w ten sposob tworzyc wysokowydajne wielofunkcyjne zespoly Scrum. Moze uzywac swoich umiejetnosci menedzerskich do wypelniania luk kadrowych w roznych zespolach Scrum.

• usuwac przeszkody, ktorych zespol Scrum sam nie moze usunac: kierownicy projektow moga dzialac jako most miedzy najwyzszym kierownictwem a zespolem Scrum przy poszukiwaniu rozwiazan. Moga reprezentowac zespol Scrum tam i u klientow, aby usuwac przeszkody. Oszczedza to zespolowi deweloperskiemu, Product Ownerowi i Scrum Masterowi duzo czasu.

• przeprowadzac oceny wynikow i udzielic informacji zwrotnych: w pierwszej kolejnosci zadaniem Scrum Mastera jest usuwanie problemow i zapewnienie, ze zespol deweloperski stosuje prawidlowy proces i osiaga cele. Poniewaz oceny wynikow moga sie roznic, moga one prowadzic Scrum Mastera na bledny trop. Moze to os labiac jego zdolnosc do kierowania zespolem Scrum. Kierownicy projektow sa przyzwyczajeni do tworzenia ocen wynikow i powinni dlatego takze przejmowac to zadanie. Ponadto czlonkowie zespolu czuja sie w ten sposob traktowani sprawiedliwie, poniewaz oceny sa dokonywane przez osobe spoza zespolu Scrum.

• byc na biezaco: kierownicy projektow moga byc na biezaco z technicznymi nowinkami i narzedz iami, ktore pojawiaja sie na rynku. Pomaga to firmom we wczesnym szkoleniu lub doksztalcaniu personelu i tym samym w uzyskaniu przewagi konkurencyjnej.

• planowac budzety i kalkulacje kosztow: budzety i kalkulacje kosztow zawsze byly postrzegane jako koniec metod zwinnych. Nawet jesli uda sie sprawic, ze sponsorzy i interesariusze podpiszadlugie listy wymagan, moze dojsc do przekroczenia budzetu. I wtedy slychac Product Ownerow i uzytkownikow wolajacych: „Nie, to nie jest to, czego chcielismy!" Kierownicy projektow moga dzieki swojemu doswiadczeniu lepiej planowac budzety i kalkulacje kosztow.

• pomagac czlonkom zespolu w planowaniu kariery: aby sprostac ciagly m zmianom w branzy, pracownicy musza sie stale ksztalcic. Zdobywanie wiedzy, ktora czlowieka nie rozwija, nigdy nie jest sensowne. Aby moc byc pewnym, ze obralo sie wlasciwa droge do osiagniecia okreslone go celu, warto zasiegn ac rady mentora. Ze wzgledu na swoje doswiadczenie w branzy kierownicy projektow sa bardzo dobrze predysponowani do tej roli. Moga proponowac odpowiednie mozliwosci dalszego ksztalcenia i sprawdzac ich wyniki. Gdy osiagniete zostana pozadane cele, moze tez zadbac o to, aby pracownicy wykorzystywali wiedze w ukierunkowany sposob i firma rowniez na tym korzystala.

• byc sluzebna przywodca: kierownicy projektow moga dzialac jako sluzebna przywodca, czyli „Servant Leader". Moga przekazywac zespolowi wizje i wspierac go w znajdowaniu i wdrazaniu najlepszego rozwiazania dla projektu. Zwinne metody, takie jak Scrum, reprezentuja krok od tradycyjnego stylu przywodztwa, w ktorym decyzje sa zazwyczaj podejmowane przez osobe przywodcza, do sluzebnego stylu przywodztwa, w ktorym przywodcy oddaja wladze i stawiaja potrzeby innych na pierwszym miejscu. Prowadzi to do tego, ze pracownicy dobrze sie rozwijaja i wykonuja bardzo dobra prace. Sluzebni przywodcy wierza, ze zespol jest wystarczajaco inteligentny, by samodzielnie podejmowac decyzje i nie powinien miec ich dyktowanych.

Podsumowanie: Kierownik projektu jako wsparcie

Scrum to adaptowalny sposob, ktory stanowi ramy dla zarzadzania projektami. Jednoczesnie daje czlonkom zespolu mozliwosc zmiany zasad zgodnie z ich potrzebami, ale bez zmiany samej metody. Mozna tez postrzegac Scrum jak gabke, ktora wchlania wszystko, co jest korzystne dla projektu, ale nie przyjmuje niczego, co jest dla projektu nieistotne.

Przedstawiono tutaj, jak kierownik projektu w ramach Scruma moze stac sie dla Ciebie doskonalym wsparciem. Kierownicy projektow maja bardzo duza wiedze fachowa, sa ekspertami w zarzadzaniu i nie nalezy tego pomijac. Dzieki ich wiedzy i pomocy Scruma mozna rozwiazac wiele problemow w firmie. Dlaczego szukac nowych rozwiazan, skoro mozemy po prostu przeksztalcic tradycyjne metody?

Niniejszy tekst pochodzi z bloga Scrum Alliance i zostal przez nas przetlumaczony na jezyk polski.